Hoe laat ik m'n team beter samenwerken? Vijf dingen die werken

Je vraagt je af hoe je je team beter laat samenwerken. Waarschijnlijk zie je losse individuen die hun eigen taken goed doen, maar langs elkaar heen werken. Of erger, teamleden die elkaar liever uit de weg gaan. Goede samenwerking ontstaat zelden vanzelf. Het is iets wat je als leidinggevende actief vormgeeft. In dit artikel deel ik vijf dingen die in de praktijk werken: veiligheid, een gedeeld doel met een gedeelde beloning, heldere rollen, ruimte voor wrijving, en jouw eigen voorbeeldgedrag.

Begin met veiligheid, anders werkt de rest niet

Google onderzocht jarenlang wat sterke teams onderscheidt van zwakke. Het opvallendste resultaat kwam uit hun Project Aristotle. De belangrijkste factor was psychologische veiligheid, het gevoel dat je iets kunt zeggen zonder afgestraft te worden.

In een veilig team durven mensen een half idee te delen. Ze durven te zeggen dat ze iets niet snappen. Ze durven een fout te melden voordat die groot wordt. Dat is precies wat samenwerking mogelijk maakt.

Zonder die veiligheid houdt iedereen zijn kaarten tegen de borst. Mensen dekken zich in. Ze wachten tot een ander zijn nek uitsteekt. Dan krijg je een groep die naast elkaar werkt in plaats van samen.

Je bouwt veiligheid door zelf kwetsbaar te zijn. Geef je eigen twijfels toe. Reageer rustig op fouten en vraag wat je ervan kunt leren. Wat je als leidinggevende doet met de eerste fout, bepaalt of er een tweede gemeld wordt.

Geef ze een gedeeld doel met een gedeelde beloning

Mensen werken samen als samenwerken hen iets oplevert. Zolang je iedereen apart afrekent op eigen targets, houd je concurrentie in stand. Dan is helpen van een collega verloren tijd.

Draai dat om. Geef het team een doel dat ze alleen samen halen. Koppel er een gemeenschappelijke beloning aan, bijvoorbeeld een teambonus in plaats van losse individuele bonussen. Zodra de winst van de één ook de winst van de ander is, gaan mensen elkaar vanzelf opzoeken.

Dit sluit aan bij wat Google vond. Een gedeeld begrip van het doel is een kenmerk van sterke teams. Mensen presteren beter als ze weten waar ze samen naartoe werken en waarom dat voor hen allemaal telt.

Let op de details. Een doel dat te vaag is, motiveert niemand. Een beloning die niemand eerlijk vindt, werkt averechts. Besteed hier tijd aan.

Maak rollen en verwachtingen glashelder

Veel wrijving in teams komt niet door onwil. Het komt doordat mensen niet weten wie waarvoor verantwoordelijk is.

Twee mensen denken allebei dat de ander iets oppakt. Of ze pakken allebei hetzelfde op en lopen elkaar in de weg. Dat kost energie en het voedt irritatie.

Maak daarom expliciet wie welke rol heeft. Wie neemt de beslissing, wie levert input, wie voert uit. Dit klinkt saai, maar het voorkomt een groot deel van de dagelijkse frustratie.

Duidelijkheid geeft mensen bovendien rust. Ze weten waar hun verantwoordelijkheid begint en waar die eindigt. Vanuit die rust werken ze makkelijker met elkaar samen.

Laat ruimte voor wrijving en meningsverschil

Een team dat het overal over eens is, is meestal geen sterk team. Het is een team waar mensen hun echte mening voor zich houden.

Goede samenwerking heeft schuring nodig. Verschillende invalshoeken botsen, en uit die botsing komt een beter idee. Jouw taak is dat gesprek veilig te houden, zodat het over de inhoud gaat en niet over de persoon.

Nodig tegenspraak actief uit. Vraag in een overleg wie het er niet mee eens is. Bedank mensen die een ander geluid laten horen. Zo maak je van wrijving een bron in plaats van een bedreiging.

Blijf zelf rustig als het schuurt. Je team leest jouw reactie nauwkeuriger dan je denkt.

Geef zelf het voorbeeld dat je wilt zien

Je team kopieert jouw gedrag, niet je woorden. Je kunt honderd keer om samenwerking vragen. Als jij zelf informatie achterhoudt of alleen je eigen straatje schoonveegt, doet je team dat ook.

Werk zichtbaar samen met anderen. Deel de credits als iets goed gaat. Neem verantwoordelijkheid als iets misgaat, zonder de schuld door te schuiven. Vraag zelf om hulp waar dat kan.

Dit is het langzaamste punt, en het krachtigste. Cultuur verandert niet door een memo. Ze verandert doordat mensen jou dag na dag hetzelfde zien doen.

Hoe laat ik m'n team beter samenwerken, vanaf vandaag

Begin met één ding. Kies de zwakste van deze vijf in jouw team en pak die als eerste aan. Vaak is dat veiligheid of een gedeeld doel.

Samenwerking verbeteren vraagt iets van jou als leidinggevende, want je stuurt op gedrag en op cultuur. In leiderschapscoaching werken we vaak precies aan dat soort vaardigheden. Voor leidinggevenden op directieniveau, die op cultuur over meerdere teams sturen, is executive coaching een logische verdieping.

Herken je jezelf hierin? Plan een gratis kennismaking. Dan kijken we samen naar jouw team.